Założenie działalności jako psycholog lub psychoterapeuta wymaga rejestracji w CEIDG albo w KRS. To jednak jednoosobowa działalność gospodarcza jest bez wątpienia najprostszą i najpopularniejszą formą prowadzenia biznesu (także w rozpatrywanej dzisiaj branży). Jak wygląda jej założenie i o jakich formalnościach z tym związanych powinni pamiętać psychologowie i psychoterapeuci? O tym w niniejszym artykule.
Jaka działalność dla psychologa, czyli dlaczego psychologowie i psychoterapeuci wybierają JDG?
Zacznijmy od tego, że sposób założenia działalności gospodarczej (będący odpowiedzią na pytanie zawarte w tytule tego artykułu) zależy od wybranej formy prowadzenia biznesu.
Najpopularniejszą formą (także dla psychologów i psychoterapeutów) w 2026 roku jest przy tym bez wątpienia jednoosobowa działalność gospodarcza.
JDG to bowiem:
- szybka i prosta rejestracja (możliwa do przeprowadzenia w całości online),
- duża elastyczność działania i łatwość zarządzania,
- niskie koszty założenia i prowadzenia działalności (między innymi z uwagi na brak pełnej księgowości oraz stosunkowo mało biurokracji),
- możliwość wyboru formy opodatkowania.
Z uwagi na powyższe cechy działalność jednoosobowa może być także dobrym wyborem dla psychologa oraz psychoterapeuty.
Jak założyć jednoosobową działalność gospodarczą jako psycholog lub psychoterapeuta i otworzyć swój własny gabinet psychologiczny bądź psychoterapeutyczny?
Założenie jednoosobowej działalności gospodarczej odbywa się poprzez wniosek CEIDG-1, który można złożyć na trzy sposoby:
- przez Internet,
- w urzędzie miasta lub gminy,
- listownie (z koniecznym podpisem notarialnie poświadczonym).
We wniosku o rejestrację firmy należy przy tym wskazać zwłaszcza:
- nazwę firmy,
- adres prowadzenia działalności,
- datę rozpoczęcia działalności,
- kody PKD, które określają rodzaj zakładanej działalności,
- wybraną formę opodatkowania.
Jaki kod PKD dla psychologa i psychoterapeuty w 2026 roku?
Najbardziej odpowiedni dla psychologów i psychoterapeutów kod PKD według nowej klasyfikacji PKD 2025 to kod 86.93.Z „Działalność psychologiczna i psychoterapeutyczna, z wyłączeniem lekarskiej”.
Szerszą odpowiedź na pytanie o właściwe kody PKD dla działalności psychologicznej i psychoterapeutycznej w 2026 roku, przedstawiłem w artykule Jaki kod PKD dla psychologa i psychoterapeuty?.
W zależności od sytuacji danego psychologa czy psychoterapeuty możliwe do wskazania są bowiem także dodatkowe kody PKD, takie jak:
- 85.69.Z „Działalność wspomagająca edukację, gdzie indziej niesklasyfikowana” (a więc kod, który jest odpowiedni dla działalności usługowej niezwiązanej z nauczaniem, wspierającej procesy lub systemy edukacyjne, w tym także takie jak działalność w zakresie pomocy psychologiczno-pedagogicznej),
- 85.59.B „Kursy i szkolenia związane ze zdobywaniem wiedzy, umiejętności i kwalifikacji zawodowych w formach pozaszkolnych” (który obejmuje działalność szkoleniową – którą czasem podejmują także psychologowie oraz psychoterapeuci).
Jaką formę opodatkowania może wybrać psycholog i psychoterapeuta?
Psychologowie i psychoterapeuci otwierający własną praktykę w formie jednoosobowej działalności gospodarczej mają do wyboru następujące formy opodatkowania:
- skalę podatkową (oznaczającą podatek wynoszący 12% od dochodu do kwoty 120 000 zł oraz 32% od nadwyżki ponad tę kwotę),
- podatek liniowy (a więc 19% podatku bez względu na wysokość osiągniętych dochodów i przychodów),
- ryczałt od przychodów ewidencjonowanych (czyli opodatkowanie stawką podatku właściwą dla danego rodzaju działalności).
W przypadku psychologów i psychoterapeutów szczególnie często wykorzystywana jest ta ostatnia forma, a więc ryczałt. Wszystko z uwagi na wysoką prostotę rozliczeń tego podatku oraz jego relatywnie niską stawkę dla usług w zakresie zdrowia psychicznego świadczonych przez psychologów i psychoterapeutów.
Stawka ta wynosi tu bowiem zaledwie 14%. Więcej o niej piszę w artykule Ryczałt dla psychologa i psychoterapeuty – co musisz wiedzieć?.
Czy psycholog musi płacić podatek VAT? Zwolnienie przedmiotowe z VAT dla psychologa i psychoterapeuty
Zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 19 ustawy o VAT z podatku tego zwalnia się usługi w zakresie opieki medycznej, służące profilaktyce, zachowaniu, ratowaniu, przywracaniu i poprawie zdrowia, które świadczone są w ramach wykonywania następujących zawodów:
- lekarza i lekarza dentysty,
- pielęgniarki i położnej,
- zawodów medycznych,
- psychologa.
Psychologowie świadczący usługi w zakresie opieki medycznej bez cienia wątpliwości mogą więc korzystać z opisanego zwolnienia z podatku VAT.
Choć powyższy przepis nie wymienia przy tym psychoterapeutów wprost, to w praktyce usługi psychoterapii spełniające warunki określone w art. 43 ust. 1 pkt 19 ustawy o VAT (tj. usługi, które służą profilaktyce, zachowaniu, ratowaniu, przywracaniu i poprawie zdrowia oraz są świadczone przez osobę wykonującą zawód medyczny lub psychologa) również mogą korzystać ze zwolnienia przedmiotowego z VAT.
Koszty składek ZUS związane z prowadzeniem działalności psychologa i psychoterapeuty
Należy pamiętać, że założenie firmy związane jest z szeregiem formalności i nowych obowiązków.
Wśród nich koniecznie wskazać należy także na obowiązki związane z ubezpieczeniami społecznymi oraz składką zdrowotną.
Przy tych pierwszych psychologowie oraz psychoterapeuci (podobnie jak inni przedsiębiorcy), po spełnieniu pewnych ustawowych warunków, mogą jednak skorzystać z przewidzianych w przepisach ulg, takich jak:
- ulga na start,
- preferencyjne składki,
- program Mały ZUS Plus.
Jakie jeszcze koszty związane są z założeniem gabinetu psychologicznego lub psychoterapeutycznego?
Obok podatków i składek, do kosztów związanych z działalnością gospodarczą psychologów i psychoterapeutów należą także wydatki związane z:
- prowadzeniem gabinetu czy lokalu,
- obsługą księgową,
- materiałami,
- marketingiem,
- kasą fiskalną (o tym, kiedy kasa fiskalna jest obowiązkowa przy działalności psychologa i psychoterapeuty, pisałem w artykule Czy psycholog i psychoterapeuta muszą mieć kasę fiskalną?).
Podsumowanie: Jak założyć działalność jako psycholog lub psychoterapeuta?
Założenie jednoosobowej działalności gospodarczej psychologa oraz psychoterapeuty odbywa się poprzez złożenie wniosku CEIDG-1, który można wnieść:
- przez Internet,
- w urzędzie miasta lub gminy,
- listownie.
Procedura rejestracji takiej działalności nie różni się przy tym od standardowej procedury otwierania nowej firmy, a co za tym idzie: pamiętać podczas niej należy o prawidłowym wskazaniu między innymi:
- nazwy firmy,
- adresu prowadzenia działalności,
- daty rozpoczęcia działalności,
- kodów PKD,
- wybranej formy opodatkowania.
Podstawa prawna: art. 4 i art. 17 Prawa przedsiębiorców, art. 5 i art. 6 ustawy o CEIDG, art.
9a ustawy o PIT, art. 6, art. 8 i art. 12 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od
niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne, art. 43 ustawy o VAT, art. 18, art.
18a i art. 18c ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, rozporządzenie Ministra
Finansów z dnia 17 grudnia 2024 r. w sprawie zwolnień z obowiązku prowadzenia ewidencji
sprzedaży przy zastosowaniu kas rejestrujących, załącznik do rozporządzenia Rady
Ministrów z 18 grudnia 2024 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Działalności.
Chcesz założyć działalność jako psycholog lub psychoterapeuta?
Umów konsultację startową. Pomogę Ci wybrać właściwe kody PKD, formę opodatkowania i sposób prowadzenia księgowości oraz sprawdzę, z jakich ulg i zwolnień możesz skorzystać.
